بلاک چین به زبان ساده؛ 3 پرسش درباره کارکرد و امنیت
برای تصور بلاک چین، گروهی از دوستان را در نظر بگیرید که یک دفتر حساب مشترک دارند. هرکس نسخه ای از دفتر را نگه می دارد و ثبت های تازه باید طبق قواعد مشترک پذیرفته شوند. تغییر نسخه یک نفر، به تنهایی سابقه مورد قبول دیگران را عوض نمی کند. این مثال فقط برای فهم اشتراک سوابق است؛ بلاک چین با گروه پیام رسان یکسان نیست.
بلاک چین یک دفتر ثبت اطلاعات است که نسخه های آن میان گره ها، یعنی رایانه های مشارکت کننده در شبکه، نگهداری می شود. تغییر سوابق پذیرفته شده دشوار است، اما امنیت و میزان مقاومت در برابر دستکاری به طراحی و وضعیت شبکه بستگی دارد.
در بلاک چین های عمومی مانند بیت کوین، سابقه تراکنش ها برای عموم قابل مشاهده است. در شبکه های نیازمند مجوز، ثبت یا مشاهده اطلاعات می تواند به افراد یا سازمان های مشخص محدود شود. بنابراین، همه بلاک چین ها دسترسی یکسانی ندارند و استفاده از رمزنگاری لزوماً به معنی مخفی بودن داده ها نیست. برای توضیح بیشتر، راهنمای ساختار و ثبت اطلاعات در بلاک چین را بخوانید.
فهرست مطالب
اکسنوین را بیشتر در گوگل ببینید
بلاک چین در بیت کوین و اتریوم چگونه کار می کند؟
برای آشنایی اولیه، توضیح ساده بیت کوین را هم بخوانید. فرض کنید می خواهید یک بیت کوین به دوستتان بدهید. کیف پول، تراکنش امضاشده را به شبکه می فرستد. گره های کامل، یعنی رایانه هایی که قواعد شبکه را مستقل بررسی می کنند، معتبر بودن تراکنش و خرج نشدن قبلی دارایی را می سنجند. ماینرها برای ساخت بلوک معتبر رقابت محاسباتی می کنند؛ این روش «اثبات کار» نام دارد. بلوک پیشنهادی ماینر نیز باید از بررسی گره ها بگذرد.
اتریوم از سپتامبر ۲۰۲۲ از «اثبات سهام» استفاده می کند: اعتبارسنج ها با سپرده گذاری اتر در تأیید بلوک ها مشارکت می کنند و طبق قواعد شبکه برای پیشنهاد بلوک انتخاب می شوند. تفاوت این دو روش را می توانید در توضیح رسمی اثبات سهام اتریوم ببینید.
بلوک ها چگونه به هم وصل می شوند؟
واژه بلاک چین از ترکیب block به معنی «بلوک» و chain به معنی «زنجیره» ساخته شده است. داده ها در بلوک ها ثبت می شوند و هر بلوک، جز بلوک نخست، با یک پیوند رمزنگاری به بلوک قبلی اشاره می کند. این ساختار به شناسایی دستکاری کمک می کند. راهنمای بلاک چین NIST جزئیات این ساختار را شرح می دهد.
این سازوکار به قواعد نرم افزاری و رمزنگاری متکی است و به هوش مصنوعی نیاز ندارد. پیوند بلوک ها با «هش»، یعنی خلاصه ای محاسباتی از داده ها، ساخته می شود. تغییر داده ها معمولاً هش را تغییر می دهد و ناسازگاری با پیوند ثبت شده در بلوک بعدی آشکار می شود. گره ها بلوک نامعتبر را نمی پذیرند؛ تغییر یک نسخه باعث تغییر خودکار نسخه های دیگر نمی شود. هش با امضای دیجیتال فرق دارد؛ امضا برای بررسی مجاز بودن خرج کردن دارایی به کار می رود.
آیا بلاک چین کاملاً امن است؟
در بیت کوین، حمله ۵۱ درصدی به کنترل اکثریت توان محاسباتی استخراج اشاره دارد، نه هک ۵۱ درصد رایانه ها. مهاجم می تواند تأیید تراکنش ها را مختل کند یا با جایگزین کردن بخشی از سابقه، دارایی خود را دوباره خرج کند؛ این توان به تنهایی اجازه خرج کردن دارایی دیگران را نمی دهد. در اتریوم، سهم اتر سپرده گذاری شده و نوع حمله اهمیت دارد و آستانه ها متفاوت اند. هیچ یک از این شبکه ها مصونیت مطلق ندارند.
رایانه کوانتومیِ به اندازه کافی قدرتمند می تواند برخی روش های امضای دیجیتال مورد استفاده در بیت کوین و اتریوم را تهدید کند. این خطر با حمله ۵۱ درصدی متفاوت است و به معنی وقوع حتمی آن نیست. مقابله با آن نیازمند ارتقای روش های رمزنگاری است. حمله به شبکه هم لزوماً به هک همه رایانه ها یا قطع اینترنت جهان نیاز ندارد.
